Oddajemy w Państwa ręce poradnik metodyczny, który powstał w wyniku podsumowania dwóch edycji projektu „Rodzina w plenerze”, realizowanego przez Fundację Plenerownia w latach 2025-2026 na terenie gminy Gdów i okolic. Przygotowaliśmy go z myślą o szkołach, ośrodkach pomocy społecznej, poradniach, bibliotekach i organizacjach pozarządowych, które chcą wdrożyć u siebie i połączyć warsztaty dla rodziców, zajęcia z dziećmi i zorganizować uczestnikom wspólny czas w plenerze, terenowo, poza czterema ścianami.
Ten poradnik ma przypominać mapę turystyczną z ołówkowymi dopiskami kogoś, kto szedł szlakiem przed nami: tu strome podejście, tam błotnisty odcinek, dalej źródło z dobrą wodą i polana, na której warto odpocząć. Tym razem to my szliśmy pierwsi. Dopiski zbieraliśmy przez dwie edycje projektu, a teraz „nanosimy” je na wyobrażoną mapę dla tych, którzy wyruszą naszym śladem.
Poradnik prowadzi dwoma szlakami, bo dwutorowo pracowaliśmy w projekcie: „szlak dziecięcy” wyznaczyły zajęcia w ramach Terenowego Treningu Umiejętności Społecznych (TTUS), autorskiego programu dla dzieci i młodzieży opracowanego przez Katarzynę i Marcina Zarzyckich; „szlak rodzicielski” „wytyczyły” doświadczenia zebrane w trakcie warsztatów dla rodziców, rozmów z nimi i konsultacji indywidualnych.
Praca z całymi rodzinami, a nie tylko z dzieckiem, jest głównym przesłaniem tego poradnika i polecamy ją z całym przekonaniem. Jak wygląda struktura niniejszego poradnika? Na początku krótko przedstawiamy projekt i założenia, od których wyszliśmy, potem „pakujemy plecak”, czyli omawiamy organizację, bezpieczeństwo, dostępność i rekrutację rodzin. W kolejnej części zapraszamy do „wędrówki”, czyli lektury „szlakiem dziecięcym” oraz „szlakiem rodzicielskim”: opisujemy spotkania, podajemy zarysy scenariuszy zajęć, które można przenieść do własnej placówki (np. szkoły, świetlicy, ośrodka), i zaznaczamy, na co warto uważać. Potem „docieramy” tam, gdzie oba szlaki się spotykają, czyli do spotkań całych rodzin, przyglądamy się metodom ewaluacji, a na koniec zostawiamy kilka rad na drogę. O tym, co wydarzyło się w naszym projekcie, piszemy w czasie przeszłym, a zarysy scenariuszy zapisujemy w czasie teraźniejszym, jako wskazówki dla prowadzącego.
